Khi Kanye West ra mắt token YZY vào ngày 20 tháng 8, sự phấn khích đã lan rộng trên mạng lưới Solana. Hàng nghìn người hâm mộ và nhà giao dịch đã đổ xô vào, hy vọng tận dụng được làn sóng của một memecoin được hậu thuẫn bởi người nổi tiếng. Nhưng chỉ trong vài giờ, sự phấn khích đã nhanh chóng biến thành thực tế đau đớn đối với phần lớn mọi người.
Theo công ty phân tích blockchain Bubblemaps, vài ngày sau khi ra mắt, dữ liệu cập nhật cho thấy trong số hơn 70.000 ví đã giao dịch YZY, gần ba phần tư đã kết thúc trong tình trạng thua lỗ. Đó là hơn 51.000 ví cùng nhau mất khoảng 74.8 triệu đô la.
Trong khi đó, chỉ một số ít những người tham gia sớm đã thu về lợi nhuận khổng lồ; chỉ 11 ví đã kiếm được hơn 1 triệu đô la.
Phân tích thu nhập từ dữ liệu giao dịch YZY. Nguồn: Bubblemaps qua X. Các nhà phân tích báo cáo sự chênh lệch lớn giữa lãi và lỗ
Bảng phân tích của Bubblemaps cho thấy kết quả của các nhà đầu tư YZY rất không đồng đều. Trong số 70.201 nhà giao dịch, 51.862 ví đã thua lỗ. Phần lớn, hơn 50.000 ví, ghi nhận mức lỗ từ 1 đến 1.000 đô la.
Thêm 5.269 ví khác mất từ 1.000 đến 10.000 đô la, trong khi hơn 1.000 ví thua lỗ từ 10.000 đến 100.000 đô la. Ở mức cao nhất, 108 ví bị lỗ sáu con số, và ba ví mất hơn 1 triệu đô la mỗi ví.
Ở phía có lãi, hơn 18.300 ví đã có lợi nhuận, nhưng phần lớn chỉ kiếm được rất ít. Bubblemaps báo cáo rằng 15.792 ví kiếm được dưới 1.000 đô la, trong khi khoảng 30% tổng lợi nhuận tập trung chỉ ở 11 ví, những ví này cùng nhau thu về hàng triệu đô la.
Cáo buộc thao túng YZY
Chỉ vài giờ sau khi ra mắt, giá YZY đã sụp đổ gần 70%. Các nhà điều tra nhanh chóng chỉ ra khả năng thao túng thị trường là nguyên nhân chính.
Bubblemaps cáo buộc rằng các bot sniping và những “người trong cuộc” nổi tiếng đã chuẩn bị sẵn sàng để gom hàng trước khi công chúng có thể mua. Một nhà giao dịch ẩn danh, được biết đến với tên “Naseem”, người trước đó đã kiếm được hàng chục triệu đô la từ token TRUMP của Donald Trump, được cho là một trong những người mua YZY đầu tiên.
Một nhân vật khác được xác định là Hayden Davis, người thường xuyên tham gia các đợt ra mắt token gây tranh cãi. Bubblemaps cho biết Davis đã thu về 12 triệu đô la nhờ sniping YZY, và điều này lặp lại mô hình tương tự như các dự án trước đây mà ông tham gia như LIBRA và MELANIA, những token này cũng sụp đổ ngay sau khi ra mắt.
“Tuần vừa qua thực sự đã phơi bày những thất bại của ngành chúng ta,” Bubblemaps cho biết trong một bài đăng trên X. “Bất chấp nỗ lực chung của chúng ta với tư cách là các nhà điều tra, nhà phát triển và cộng đồng – những cái tên quen thuộc vẫn tiếp tục thực hiện các trò lừa đảo giống nhau. Kịch bản rất đơn giản: thâm nhập các đợt ra mắt lớn, vào sớm và rút hàng triệu đô la. Điều này đang diễn ra ngay trước mắt, và không ai ngăn chặn nó.”
Bẫy token crypto của người nổi tiếng lại tiếp tục
Kanye West chưa đưa ra bình luận công khai nào về sự sụp đổ của YZY hoặc các cáo buộc thao túng. Thực tế, trước đó ông từng bác bỏ ý tưởng ra mắt token, cho rằng memecoin “lợi dụng người hâm mộ bằng sự cường điệu”.
Quan điểm đó dường như đã thay đổi với sự ra mắt của YZY, mà ông đã quảng bá mạnh mẽ.
Với gần 75 triệu đô la thua lỗ được phân bổ cho hàng chục nghìn nhà giao dịch nhỏ lẻ, sự kiện này đã làm dấy lên tranh luận về việc liệu các cơ quan quản lý có nên can thiệp mạnh mẽ hơn để hạn chế thao túng trong lĩnh vực memecoin và có thêm sự hậu thuẫn của pháp luật để trừng phạt những kẻ xấu như Hayden Davis hay không.
