Bộ Tài chính Mỹ thực hiện mua lại trái phiếu dài hạn trị giá hơn 5 tỷ USD, áp lực bán trái phiếu Mỹ vẫn không giảm, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm tiến sát 5%

Bộ Tài chính Mỹ đã tăng cường hoạt động mua lại trái phiếu Kho bạc kỳ hạn dài, với đợt mua lại đầu tiên vào thứ Năm đạt quy mô tối đa gấp ba lần mức trần trước đó, nhưng theo diễn biến thị trường, đợt “mở rộng gấp ba” này không mang lại hiệu ứng “gây sốc” như nhà đầu tư mong đợi và tình trạng bán tháo trái phiếu Kho bạc Mỹ vẫn tiếp diễn.

Vào thứ Năm ngày 10/9 theo giờ Mỹ, Bộ Tài chính xác nhận quy mô tối đa của đợt mua lại trái phiếu kỳ hạn dài trong ngày là 6 tỷ USD. Sau khi quy mô này được xác nhận trong phiên giao dịch đầu của chứng khoán Mỹ, giá trái phiếu Kho bạc tiếp tục giảm sâu hơn. Suất sinh lợi trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm chuẩn, vốn đã vượt mức 4,90% trong phiên châu Âu, tiếp tục tăng lên 4,94% trong phiên Mỹ, đánh dấu mức cao nhất kể từ tháng 10/2023, tiến sát mốc 5%.

Thực chất, thị trường đã phản ứng với “mở rộng gấp ba” này từ một ngày trước đó. Khi Bộ Tài chính công bố kế hoạch mua lại tối đa 6 tỷ USD vào thứ Tư, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng lên trên 4,85% trong phiên, đạt mức cao nhất kể từ tháng 11/2023.

Bloomberg cho biết, 6 tỷ USD vẫn chỉ là con số khiêm tốn so với quy mô thị trường trái phiếu Mỹ lên tới khoảng 32 nghìn tỷ USD và chưa đạt đến hiệu ứng “gây sốc” mà một số nhà đầu tư từng kỳ vọng. Chuyên gia chiến lược của Deutsche Bank, Steven Zeng thậm chí còn nhận xét động thái này chẳng khác nào Bộ Tài chính “tạo ra một con quái vật cần phải cho ăn liên tục”.

6 tỷ USD vẫn nằm ở mức dự báo thấp, Phố Wall từng kỳ vọng đến 10 tỷ USD

Đợt mua lại lần này là hoạt động lớn đầu tiên kể từ khi Bộ Tài chính bất ngờ mở rộng kế hoạch mua lại trái phiếu dài hạn vào ngày 19/8.

Vào thời điểm đó, Bộ Tài chính công bố sẽ ít nhất tăng gấp đôi quy mô mua lại trái phiếu nhằm hỗ trợ thanh khoản kỳ hạn 10-20 năm và 20-30 năm, nâng mức trần mỗi đợt từ 2 tỷ USD lên ít nhất 4 tỷ USD. Sau đó, Bộ trưởng Tài chính Janet Yellen còn cho biết quy mô mỗi đợt mua lại có thể vượt 4 tỷ USD, khiến thị trường kỳ vọng tiếp tục gia tăng.

Mức 6 tỷ USD cuối cùng mặc dù đã gấp ba lần trần cũ, nhưng vẫn chưa đạt mức kỳ vọng mạnh mẽ hơn của một số tổ chức Phố Wall. Thị trường từng dự báo quy mô mua lại có thể lên tới 7-8 tỷ USD, trong khi Morgan Stanley và Jefferies thậm chí kỳ vọng đến 10 tỷ USD.

Vì vậy, mặc dù 6 tỷ USD là một “bước mở rộng đáng kể” trên danh nghĩa, nhưng với kỳ vọng thị trường đã liên tục được đẩy lên cao, con số này chỉ ở mức thấp của phạm vi dự báo. Reuters cũng chỉ ra rằng trước đó nhà đầu tư hy vọng Bộ Tài chính sẽ có động thái quyết liệt hơn, thậm chí cân nhắc tới mức trần khoảng 10 tỷ USD.

Giá dầu tiếp tục tăng, lo ngại lạm phát đẩy nhanh làn sóng bán tháo trái phiếu Mỹ

Trong khi quy mô mua lại không tạo được bất ngờ, trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn dài còn đối diện với sức ép kép từ giá dầu neo cao và nguy cơ lạm phát.

Bloomberg cho biết vào ngày Bộ Tài chính công bố kế hoạch mua lại 6 tỷ USD (thứ Tư), giá dầu tăng mạnh càng làm thị trường lo ngại về lạm phát cao kéo dài, khiến lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ tiếp tục tăng. Giá dầu tiếp tục duy trì ở mức cao vào thứ Năm, khiến làn sóng bán tháo trái phiếu toàn cầu tiếp diễn.

Điều này cho thấy hạn chế của việc Bộ Tài chính mua lại trái phiếu chỉ có thể giải quyết vấn đề thanh khoản cục bộ chứ chưa giải quyết được những mâu thuẫn cốt lõi của thị trường trái phiếu Mỹ hiện nay. Việc mua lại chủ yếu nhắm vào các trái phiếu cũ kém thanh khoản, nhằm cung cấp kênh bán ra cho các ngân hàng và tổ chức, giải phóng bảng cân đối kế toán, giúp họ tham gia vào đợt phát hành trái phiếu mới; tuy nhiên, biện pháp này không thể xóa bỏ trực tiếp ảnh hưởng của thâm hụt ngân sách, cung ứng trái phiếu và kỳ vọng lạm phát tới lợi suất kỳ hạn dài.

Sắp tới liệu có thể tiếp tục tăng quy mô không?

Tiêu điểm tiếp theo mà thị trường chú ý là liệu Bộ Tài chính có tiếp tục mở rộng quy mô mua lại trong các đợt sau không.

Hiện tại, Bộ Tài chính chưa cam kết duy trì mức 6 tỷ USD cho từng đợt tiếp theo, mà chỉ cho biết trong quý tài chính này, 6 đợt mua lại trái phiếu kỳ hạn dài còn lại sẽ có quy mô đạt hoặc vượt 4 tỷ USD mỗi lần. Điều này cho thấy con số 6 tỷ USD chưa phải mức cố định, các đợt sau vẫn có thể điều chỉnh.

Trưởng nhóm kinh tế tại Evercore ISI, Krishna Guha và các cộng sự cho rằng, sắp xếp hôm thứ Tư nhiều khả năng cho thấy Bộ trưởng Janet Yellen đang chấp nhận thực tế rằng việc mua lại chỉ phát huy tác dụng hạn chế, tức là Bộ Tài chính Mỹ khó có thể cản trở các yếu tố cơ bản quyết định lợi suất dài hạn.

Tuy nhiên, thị trường lại nảy sinh kỳ vọng khác: Nếu lợi suất kỳ hạn dài tiếp tục tăng nhanh, Bộ Tài chính có thể buộc phải tăng thêm quy mô mua lại.

Quản lý danh mục đầu tư của Neuberger Berman, Joseph Purtell nhận định, về lý thuyết, quy mô mua lại thậm chí còn có thể tăng lên hàng chục tỷ USD, mà không có giới hạn rõ ràng.

Vấn đề ở chỗ 6 tỷ USD đã chứng minh một điều, chỉ các biện pháp “mở rộng gấp ba” cũng không đủ để chặn làn sóng bán tháo trái phiếu Kho bạc Mỹ hiện nay. Khi lợi suất kỳ hạn 10 năm liên tiếp hai phiên xác lập mức cao mới kể từ năm 2023, tiến sát mốc 5%, thị trường sẽ tiếp tục quan sát xem Bộ Tài chính còn có thể tung ra những “công cụ” nào, liệu việc mua lại với quy mô lớn hơn nữa có thể thực sự thay đổi cách định giá trái phiếu Mỹ kỳ hạn dài hay không.