Sau khi "thần chứng khoán AI" rơi khỏi ngai vàng trở lại thị trường: Quỹ Aschenbrenner sụt giảm 67% trong tháng 7, hạ đòn bẩy và đặt cược 400 triệu USD vào các doanh nghiệp tư nhân

Theo ứng dụng tài chính Zhihui, sau khi quỹ phòng hộ Situational Awareness của mình suýt sụp đổ vì đòn bẩy cao, “thần chứng khoán AI” Leopold Aschenbrenner đã trở lại thị trường đầu tư. Theo nguồn tin cho biết, Aschenbrenner đã đầu tư thêm 400 triệu USD vào một công ty tư nhân. Khoản tiền này là đầu tư bổ sung sau khi đã rót 100 triệu USD vào cùng công ty vào tháng trước. Hiện vẫn chưa rõ công ty nào trong danh mục đầu tư của Situational Awareness đã nhận được khoản đầu tư này.

Khoản đầu tư hoàn tất vào thứ Ba là dấu hiệu đầu tiên Aschenbrenner nỗ lực tái cơ cấu Situational Awareness. Dựa vào những hiểu biết cơ bản về ngành AI tích lũy được tại đội nghiên cứu cốt lõi của OpenAI, Aschenbrenner đã thành lập quỹ phòng hộ mang tên “Situational Awareness” vào tháng 9 năm 2024. Nhờ vào các giao dịch đòn bẩy mạnh vào cổ phiếu liên quan đến AI, Situational Awareness đã tạo ra mức lợi nhuận đáng kinh ngạc chỉ trong vài tháng ngắn ngủi.

Trong thư gửi nhà đầu tư hồi đầu tháng 7 năm nay, Situational Awareness tiết lộ lợi nhuận danh mục lên tới 439% trong nửa đầu năm 2026. Báo cáo cũng cho biết quy mô tài sản quản lý của quỹ đã tăng vọt lên 45 tỷ USD vào đầu tháng 7.

Tuy nhiên, các cổ phiếu liên quan đến AI, đặc biệt là nhóm chip, đã điều chỉnh mạnh trong tháng 7, gây tổn thất lớn cho Aschenbrenner. Dữ liệu chỉ ra, các cổ phiếu nắm giữ chính như Sandisk, CoreWeave và Bloom Energy đều sụt giảm mạnh trong tháng 7. Đáng nói hơn, Situational Awareness đã sử dụng đòn bẩy cực cao—có thời điểm hệ số đòn bẩy gần tới mức 4 lần, đồng thời giữ các vị thế bán khống lớn với cổ phiếu phần mềm. Khi các cổ phiếu phần mềm phục hồi định giá gần đây, quỹ này “chịu thiệt hai đầu”.

Trong bức thư gửi nhà đầu tư ngày 24/7, Aschenbrenner cho rằng biến động thị trường hiện tại là “cửa sổ can thiệp chiến lược” và gửi lời mời các nhà đầu tư bổ sung vốn vào ngày 1/8. Đến ngày 30/7, khi các bên cho vay gửi yêu cầu bổ sung tài sản đảm bảo, Situational Awareness đã vội vã bán phần lớn danh mục cho Castle Investment của nhà quản lý quỹ huyền thoại phố Wall Ken Griffin, và hoàn thành việc tháo gỡ hết đòn bẩy. Quy mô quỹ giảm mạnh từ 45 tỷ USD đầu tháng 7 xuống còn khoảng 10 tỷ USD.

Được biết, Castle Investment đã mua lại phần lớn trong tổng số 16 tỷ USD cổ phiếu niêm yết còn lại của Situational Awareness. Quỹ này vẫn giữ vị thế tự có (bao gồm tiền của khách hàng) đồng thời sở hữu các khoản đầu tư vào công ty tư nhân như Anthropic, tổng giá trị khoảng 5 tỷ USD.

Có thông tin cho biết, để nhanh chóng huy động tiền đáp ứng yêu cầu tài sản đảm bảo, Aschenbrenner từng cân nhắc bán các cổ phần tư nhân, bao gồm cổ phần ở công ty AI Anthropic, công ty hạ tầng điện toán đám mây Fluidstack và startup chip AI MatX. Tuy nhiên, thỏa thuận cuối cùng với Castle Investment đã giúp quỹ giữ lại được những khoản đầu tư tư nhân quý giá nhất.

Trong thư xin lỗi gửi cho nhà đầu tư vào thứ Sáu tuần trước, Aschenbrenner cho biết ông chịu toàn bộ trách nhiệm, cam kết loại bỏ hoàn toàn đòn bẩy và sẽ bắt đầu lại bằng vốn tự có. Aschenbrenner thừa nhận quỹ từng tiến rất gần tới nguy cơ mất vốn vĩnh viễn - vượt xa giới hạn rủi ro cho phép. Mặc dù cuối cùng đã có hành động để bảo vệ vốn nhà đầu tư, nhưng việc đưa quỹ vào tình trạng này lẽ ra không nên xảy ra và ông nhận hoàn toàn trách nhiệm.

Aschenbrenner đã tổng kết nguyên nhân ghi nhận khoản lỗ lớn lần này: Những tuần gần đây, môi trường thị trường xấu đi nhanh chóng; diễn biến giá bất lợi, thanh khoản cạn kiệt đột ngột, cùng với áp lực bán khống phối hợp lên các vị thế quỹ đang nắm giữ đã tạo ra động lực tương tự một “đợt rút vốn ngân hàng”. Đối diện với cuộc khủng hoảng thanh khoản leo thang, đội ngũ đã hành động dứt khoát để bảo vệ vốn đối tác thông qua giao dịch block trade và xóa sạch mọi đòn bẩy.

Aschenbrenner cho biết, Situational Awareness sẽ tiếp tục hoạt động, không rút khỏi thị trường đại chúng. Ông cam kết rằng quỹ sẽ vĩnh viễn loại bỏ mọi hình thức đòn bẩy trên bảng cân đối, không vay mượn để phóng đại vị thế trong tương lai.

Aschenbrenner chia sẻ, nhiều người sẽ nghi ngờ liệu ông có thể trở lại hay không. Tuy nhiên niềm tin của ông vào chủ đề đầu tư AI dài hạn vẫn kiên định, cơ hội trong sức mạnh tính toán AI và lĩnh vực hạ tầng vẫn còn rất nhiều, nhưng phương án xây dựng danh mục sẽ có thay đổi căn bản. Ông cho biết: “Chúng tôi giữ lại danh mục đầu tư vốn tư nhân, bao gồm cổ phần ở Anthropic. Chúng tôi sẽ xây dựng lại một danh mục không đòn bẩy theo thời gian.”

Aschenbrenner nhấn mạnh rằng, dù trải qua mức sụt giảm 67% trong tháng 7, tính tới thời điểm hiện tại quỹ vẫn có lợi nhuận dương so với đầu năm. Ông kết thư xin lỗi bằng nhận định: “Con đường phía trước sẽ khó khăn, nhưng chúng tôi quyết tâm xây dựng lại.”

Khác với nhiều quỹ phòng hộ quy mô tương đương, theo một số nguồn tin, phần lớn nhà đầu tư của quỹ dưới quyền Aschenbrenner là cá nhân giàu có và các văn phòng gia đình tại khu vực vịnh San Francisco. Được biết, các nhà đầu tư này gồm có Greenoaks do Neil Mehta sáng lập, quỹ của Gaurav Kapadia thuộc công ty đầu tư XN, và quỹ của Feroz Dewan – cựu giám đốc bộ phận cổ phiếu đại chúng của Tiger Global Management. Theo báo cáo, Dan Sundheim cũng là một trong những nhà đầu tư của quỹ. Đến nay, chưa xuất hiện dấu hiệu rút vốn lớn từ các nhà đầu tư chủ chốt.