CEO của JPMorgan Chase Jamie Dimon tiếp tục cảnh báo về thị trường trái phiếu: các doanh nghiệp vay vốn sẽ bắt đầu chịu áp lực.

Ứng dụng tài chính thông minh (Odaily Tài chính thông minh) cho biết, khi thị trường trái phiếu toàn cầu tiếp tục chịu áp lực, CEO của JPMorgan Chase, Jamie Dimon, đã cảnh báo tại một sự kiện ở London vào thứ Ba (6 tháng 10) rằng, sự tranh giành vốn trên toàn cầu có thể bắt đầu gây khó khăn cho các doanh nghiệp vay vốn. Dimon cho rằng các nhà đầu tư sẽ liên tục đòi hỏi lợi suất cao hơn, và áp lực này cuối cùng sẽ truyền sang trái phiếu doanh nghiệp và chênh lệch tín dụng.

Dimon trước đó đã nhiều lần cảnh báo về rủi ro thị trường trái phiếu: vào ngày 28 tháng 4, ông tiên đoán sẽ xảy ra "một loại khủng hoảng trái phiếu" tại hội nghị Quỹ Tài sản Quốc gia Na Uy; sớm nhất là năm 2025, ông cũng nhấn mạnh rằng sự biến động của thị trường trái phiếu sẽ gây hại cho những người huy động vốn, bao gồm các doanh nghiệp nhỏ, và thẳng thắn thừa nhận ông không biết rắc rối sẽ đến sau 6 tháng hay 6 năm. Lần này, ông chỉ ra nhóm có khả năng chịu áp lực tiếp theo.

Cảnh báo mới nhất của Dimon: Doanh nghiệp vay vốn sẽ bắt đầu cảm nhận sự khó khăn

Dimon phát biểu tại sự kiện của JPMorgan Chase ở London ngày 6 tháng 10 rằng sự tranh giành vốn trên toàn cầu có thể bắt đầu gây áp lực cho doanh nghiệp vay vốn. Ông cho hay, các nhà đầu tư sẽ liên tục đòi lợi suất cao hơn, và đến một thời điểm nào đó, áp lực này sẽ truyền sang trái phiếu doanh nghiệp và chênh lệch tín dụng.

Chênh lệch tín dụng là phần lãi suất doanh nghiệp vay cao hơn so với lãi suất vay của Chính phủ. Khi chênh lệch tăng, chi phí tái cấp vốn hoặc vay mới của doanh nghiệp sẽ tăng lên.

Dimon khuyên nên hành động càng sớm càng tốt. Ông nói: "Cách tốt nhất để đối phó với những vấn đề này là giải quyết chúng trước khi nó trở thành khủng hoảng." Ông bổ sung rằng, nếu thực sự trở thành khủng hoảng, vấn đề vẫn có thể xử lý nhưng sẽ đau đớn hơn nhiều.

Áp lực thị trường trái phiếu đã xuất hiện: Trái phiếu Mỹ, trái phiếu rác, khoản vay có đòn bẩy đều bị thắt chặt

Bình luận của Dimon diễn ra đúng lúc thị trường trái phiếu toàn cầu đang bị bán tháo. Đợt bán tháo này bắt đầu từ khi chiến tranh Iran bùng phát, làm lạm phát tăng cao. Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm gần đây leo lên mức cao nhất kể từ năm 2007. Sự phát triển mạnh của kinh tế Mỹ và nhu cầu vốn cho làn sóng AI cũng càng làm áp lực tăng thêm.

Các khoản nợ có rủi ro cao hơn đã thể hiện sự căng thẳng. Theo dữ liệu LSEG của Yardeni Research tổng hợp, trong thị trường hoán đổi rủi ro tín dụng (CDS), phí bảo hiểm cho trái phiếu rác Mỹ đã tăng mạnh.

Các chiến lược gia của JPMorgan Chase đã lượng hóa vấn đề này bằng số liệu. Các khoản vay có đòn bẩy giao dịch dưới 60 cent so với mệnh giá lên đến 65 tỷ USD, cao hơn mức 40 tỷ USD của năm trước, là nhiều nhất kể từ tháng 3 năm 2020.

Quy mô các khoản vay gặp khó khăn rộng hơn nữa. Tổng các khoản vay có giá bằng hoặc thấp hơn 80 cent so với mệnh giá lên tới 139,8 tỷ USD, tăng gần 90% so với một năm trước, chỉ thấp hơn mức đỉnh tháng 5 năm 2020 đúng 4 tỷ USD.

Ngành công nghệ là mắt xích yếu nhất. Ngành này chiếm 39% tổng các khoản vay gặp khó, tức 54,4 tỷ USD. Có tổng cộng 141 doanh nghiệp phát hành khoản vay giao dịch dưới 80 cent so với mệnh giá, tăng 35 doanh nghiệp so với năm trước.

Ngân hàng dự báo sẽ có thêm nhiều doanh nghiệp vỡ nợ. Các chiến lược gia của họ dự báo tỷ lệ vỡ nợ trái phiếu lợi suất cao sẽ tăng từ 2,25% năm nay lên 2,75% vào năm 2027. Tỷ lệ vỡ nợ khoản vay có đòn bẩy dự báo sẽ đạt 4,50% năm 2027.

Trái phiếu cấp CCC — loại thấp nhất trong trái phiếu rác — lợi suất đã đạt 15,58%, cao nhất kể từ tháng 11 năm 2022.

Tại sao tiền đắt đỏ hơn? Ba động lực chính và chiến lược ứng phó

Dimon lý giải bắt đầu từ mối quan hệ cung cầu. Tháng 5 năm nay, ông cho biết tiết kiệm toàn cầu đã chuyển từ dư thừa sang thiếu hụt. Ông cảnh báo lãi suất có thể cao hơn nhiều so với mức hiện tại. Khi đó, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm đã đạt mức cao nhất kể từ năm 2007.

Ông chỉ ra ba yếu tố chính: giá dầu cao; lo lắng về chi tiêu của chính phủ Nhật Bản, Anh và Mỹ; và tăng trưởng do AI thúc đẩy. Gánh nặng nợ của Mỹ ngày càng lớn, càng làm áp lực thêm trầm trọng. Dimon cho biết ngày 28 tháng 4 tại Na Uy, nợ liên bang Mỹ là 39 nghìn tỷ USD; dữ liệu của Bộ Tài chính Mỹ tháng 8 vừa công bố cho thấy con số này đã lần đầu vượt quá 40 nghìn tỷ USD.

Ông dẫn ví dụ về khủng hoảng trái phiếu Anh năm 2022: Lợi suất tăng vọt chỉ trong vài ngày, Ngân hàng Trung ương Anh buộc phải can thiệp. Ý nghĩa chính mà ông nhấn mạnh là những điều này diễn biến rất nhanh.

Lạm phát là một áp lực nữa. Trong thư gửi cổ đông ngày 6 tháng 4, Dimon gọi lạm phát là "con chồn hôi trong buổi tiệc". Ông lo rằng giá sẽ tiếp tục tăng đến năm 2026 chứ không giảm, trong khi chiến tranh Iran đẩy giá năng lượng tăng thêm nữa.

Với doanh nghiệp, Dimon chỉ ra một phép thử rất đơn giản. Dù có sử dụng đòn bẩy hay không, bất cứ doanh nghiệp nào cần tái cấp vốn hoặc vay mới đều nên tự hỏi mình đã chuẩn bị để đối phó với chênh lệch tín dụng cao hơn chưa. Điều này không chỉ áp dụng với các doanh nghiệp có bảng cân đối tài sản căng thẳng, mà cả những doanh nghiệp có bảng cân đối lành mạnh.

Cho đến nay, tác động vẫn khá trong tầm kiểm soát. Sau đợt tăng lãi suất của Fed vào tháng 9, Dimon cho rằng chi phí vay có thể tiếp tục tăng. Nhưng thị trường việc làm vẫn khá mạnh chứng tỏ chi phí này chưa biến thành áp lực kinh tế rộng hơn.

Ông không cho rằng sự bình ổn này sẽ kéo dài mãi mãi. Đã rất lâu kể từ lần khủng hoảng tín dụng cuối cùng. Dimon nói hồi tháng 4, khi khủng hoảng tín dụng tiếp theo tới, "nó sẽ còn tệ hơn mọi người nghĩ."

Xét quy mô rủi ro hiện tại, cảnh báo lần này có trọng lượng lớn hơn. Chỉ riêng thị trường tín dụng tư nhân đã lên đến khoảng 1,7 nghìn tỷ USD và con số này vẫn đang không ngừng tăng lên.