Sau khi thị trường chứng khoán Hàn Quốc sụp đổ, nhà đầu tư cá nhân “mất niềm tin”: Ghi nhớ hai nguyên tắc “Thứ nhất: không mua cổ phiếu Hàn Quốc, thứ hai: tuân thủ nguyên tắc thứ nhất”

Nhà đầu tư cá nhân Hàn Quốc từng nổi tiếng là liều lĩnh, nhưng cú lao dốc lịch sử của chỉ số KOSPI trong tháng 7 đã làm lung lay niềm tin của nhóm này. Từ đường phố Seoul đến mạng xã hội, cảm xúc giận dữ và hối hận lan rộng, một số nhà đầu tư thề sẽ không bao giờ giao dịch cổ phiếu Hàn Quốc nữa; cú sập này đang định hình lại tâm lý đầu tư của nhà đầu tư cá nhân xứ Hàn.

Tháng 7, chỉ số KOSPI giảm mạnh 22% trong một tháng, mức giảm lớn nhất kể từ khủng hoảng tài chính toàn cầu, và trong tháng này đã bốn lần kích hoạt cơ chế ngắt mạch, lập kỷ lục lịch sử. Dù cuối tháng chứng kiến đợt phục hồi mạnh tới 18%, nhà đầu tư cá nhân vẫn lập kỷ lục bán ròng cổ phiếu KOSPI ngay trong ngày phục hồi, cho thấy niềm tin vẫn chưa thể phục hồi.

Theo Bloomberg ngày 4 tháng 8, cư dân Seoul Kim Han-kyung chia sẻ, cô đã khắc ghi hai nguyên tắc vào tâm trí mình:

"Thứ nhất: Không đầu tư vào thị trường chứng khoán Hàn Quốc; Thứ hai: Nhớ giữ nguyên tắc thứ nhất."

Nguyên nhân châm ngòi cho cú sập này, một phần là do sản phẩm ETF đòn bẩy cổ phiếu đơn do chính phủ dẫn dắt. Nhà đầu tư cá nhân đã mua vào khoảng 78 nghìn tỷ won (khoảng 54,2 tỷ USD) cổ phiếu KOSPI từ tháng 5 đến tháng 6, rồi gặp đợt biến động dữ dội trong tháng 7 và chịu tổn thất nặng nề. Các nhà phân tích thị trường cảnh báo, quá trình giảm đòn bẩy khó có thể kết thúc trong ngắn hạn, biến động mạnh ở nhóm cổ phiếu công nghệ và bán dẫn có thể kéo dài trong vài tháng tới.

Làn sóng vào cuộc cuồng nhiệt và cái kết bị “kẹp hàng”

Từ tháng 5 năm nay, bầu không khí lạc quan tràn ngập thị trường chứng khoán Hàn Quốc. Tổng thống Lee Jae-myung đẩy mạnh cải cách thị trường chứng khoán, cùng với việc chính thức niêm yết ETF đòn bẩy cổ phiếu đơn vào cuối tháng 5, giúp nhà đầu tư cá nhân có công cụ gia tăng lợi nhuận, khiến tâm lý FOMO (sợ bỏ lỡ cơ hội) lan rộng nhanh chóng.

Đông đảo nhà đầu tư cá nhân đã đổ xô vào thị trường, tập trung cược vào các cổ phiếu trụ cột về chủ đề AI như Samsung Electronics, SK Hynix. Hai hãng sản xuất chip nhớ hàng đầu thế giới này chiếm hơn 50% tỷ trọng của chỉ số KOSPI, là những đại diện hưởng lợi lớn nhất từ làn sóng AI toàn cầu ở Hàn Quốc.

Tuy nhiên, cú đảo chiều đột ngột trong tháng 7 đã khiến nhiều nhà đầu tư mới không kịp trở tay. Theo thông tin, Kim Han-kyung lần đầu mua cổ phiếu Hàn Quốc vào đầu tháng 5, cô hồi tưởng lại:

"Đó là thời kỳ cuồng nhiệt của KOSPI, tôi hoàn toàn bị thu hút bởi cơn sốt đó, nhưng bây giờ tôi thật sự rất sợ hãi."

Lee Jung-min, 40 tuổi, đã dùng căn hộ thế chấp vay 50 triệu won để đầu tư, cũng đang chịu lỗ nặng. "Chính phủ đã đổ thêm dầu vào lửa với các sản phẩm ETF đòn bẩy đó," anh nói, "Họ biến thị trường chứng khoán thành sòng bạc, tôi nghĩ đây là một sai lầm."

Xét theo dữ liệu thị trường, cường độ giảm giá lần này thực sự rất lớn.

Cổ phiếu Samsung Electronics giảm 21% trong tháng 7, SK Hynix thậm chí giảm đến 35%. Tuy vậy, tính từ đầu 2025 đến nay, giá cổ phiếu Samsung đã tăng hơn 4 lần, còn SK Hynix tăng gần 10 lần; chỉ số KOSPI sau đợt điều chỉnh này cơ bản vẫn thuộc nhóm có hiệu suất tốt nhất trên thị trường toàn cầu năm nay.

Nhà đầu tư Kim Dong Woo, 33 tuổi, với hơn 7 năm kinh nghiệm giao dịch, cho biết:

"Biên độ dao động mạnh như vậy cho thấy thị trường vẫn vận hành không ổn định."

ETF đòn bẩy trở thành “tội đồ” bị chỉ trích

ETF đòn bẩy cổ phiếu đơn ban đầu được các nhà quản lý Hàn Quốc triển khai nhằm mở rộng kênh đầu tư cho nhà đầu tư cá nhân, hạn chế dòng vốn chảy ra các sản phẩm tương tự ở nước ngoài, nhưng trong cú sập này lại trở thành tâm điểm chỉ trích vì bị cho là nguyên nhân khiến biến động thị trường tăng mạnh.

Theo tường thuật, chuyên gia phân tích thị trường toàn cầu Lale Akoner của eToro Group trụ sở London đánh giá đây là "ví dụ kinh điển về giao dịch chật chội gặp đòn bẩy".

Cô cho rằng quá trình giảm đòn bẩy khó có thể kết thúc chỉ sau vài ngày, nhà đầu tư cần chuẩn bị tâm lý cho việc cổ phiếu công nghệ và bán dẫn tiếp tục biến động mạnh trong những tháng tới, nhưng cô cũng nhấn mạnh rằng "Không nên hiểu nhầm đây là sự sụp đổ toàn diện của logic đầu tư AI".

Trước biến động thị trường, nhà chức trách Hàn Quốc đã hành động: giữa tháng 7 đã tạm ngừng niêm yết thêm ETF đòn bẩy cổ phiếu đơn, và tuần trước cam kết sẽ có thêm những biện pháp ổn định thị trường, hạn chế nhà đầu tư cá nhân tiếp cận loại sản phẩm này. Tuy nhiên, nhiều nhà đầu tư cá nhân và thành viên thị trường cho rằng các biện pháp này là quá muộn.

Francis Tan, chiến lược gia trưởng khu vực châu Á của Suez Wealth Management Singapore cho rằng, bối cảnh hiện tại đặt ra "thử thách lớn" cho chính phủ Hàn Quốc.

Trên mạng xã hội, sự bất mãn của nhà đầu tư cá nhân tràn lan, đổ lỗi chủ yếu hướng về phía chính phủ. Chủ tịch Hiệp hội Cổ đông Hàn Quốc, Jung Eui-jung, với 64.000 thành viên khẳng định:

"Nhà đầu tư cá nhân cực kỳ giận dữ với chính phủ, mức độ phẫn nộ và chỉ trích giờ đã lên tới đỉnh điểm."

Các nhà phân tích cho rằng, mặc dù các yếu tố cơ bản thúc đẩy làn sóng AI trên thị trường chứng khoán Hàn Quốc chưa thay đổi, nhưng đối với nhiều nhà đầu tư cá nhân, trải nghiệm đau thương trong tháng 7 đã cho thấy rõ ràng: nguồn lực giúp tạo ra lợi nhuận vượt trội cũng có thể nhanh chóng nuốt trọn nó. Thị trường có thể hồi phục trong vài tháng, nhưng việc phục hồi niềm tin của nhà đầu tư cá nhân có lẽ sẽ mất nhiều thời gian hơn.