Kỳ vọng tăng lãi suất của Ngân hàng Trung ương châu Âu giảm nhiệt, Lagarde: Lãi suất dài hạn tăng sẽ kiềm chế tăng trưởng và lạm phát

Tuyên bố mới nhất của Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) đã khiến kỳ vọng thị trường về việc ECB tiếp tục thắt chặt chính sách giảm rõ rệt.

Chủ tịch ECB Christine Lagarde phát biểu vào thứ Hai rằng, việc tăng mạnh lãi suất dài hạn sẽ làm chậm lại tăng trưởng kinh tế và kìm hãm tác động lan tỏa của giá năng lượng đến lạm phát tổng thể, mức độ này sẽ vượt xa dự báo của ECB trong tháng 9. Bà cũng nhấn mạnh rằng, trong bối cảnh không có dấu hiệu của hiệu ứng vòng hai, ECB nên áp dụng "biện pháp ứng phó vừa phải" để kiểm soát lạm phát.

Dưới tác động này, các nhà giao dịch đã giảm đặt cược vào việc thắt chặt chính sách tiền tệ của ECB, hiện tại xác suất thị trường dự đoán ECB sẽ tăng lãi suất vào tháng 10 đã giảm xuống dưới 40%.

Lagarde chỉ ra rằng, mức lãi suất hiện tại của ECB đã nằm ở phần trên của vùng trung lập với nền kinh tế, tức đỉnh của vùng 2% đến 2,5%, nhưng bà cũng nhấn mạnh rằng, việc hoạch định chính sách tiền tệ của ECB không dựa trên lãi suất trung lập làm chuẩn.

Trong khi đó, tình hình căng thẳng ở Trung Đông đẩy giá dầu lên cao, khiến lo ngại về triển vọng lạm phát tăng mạnh trở lại, các nhà đầu tư hiện đang định giá rằng ECB sẽ tiếp tục tăng tổng cộng gần bốn lần mức 25 điểm cơ bản trong năm tới.

Lãi suất dài hạn tăng thay thế cho việc tăng lãi suất

Lagarde cho biết, kể từ cuộc họp lãi suất cuối cùng của ECB, lãi suất dài hạn đã tăng mạnh, xu hướng này sẽ làm chậm đà mở rộng kinh tế và giảm tác động truyền dẫn lạm phát, mức độ còn mạnh hơn cả ước tính trong kịch bản dự báo của ECB tháng 9.

Điều này có nghĩa là việc tăng lãi suất trên thị trường ở một mức độ nhất định đã đảm nhiệm chức năng thắt chặt chính sách tiền tệ, tạo điều kiện để ECB tạm thời dừng hành động.

Bà lặp lại rằng, "diễn biến lãi suất không hoàn toàn đồng hành với giá năng lượng", và trọng tâm chính sách của ECB là liệu có thể nhận diện hiệu ứng vòng hai một cách tiên lượng hay không.

Lagarde chỉ ra, "bởi vì khi hiệu ứng vòng hai thực sự xuất hiện thì sẽ có phần trễ", nhưng bà cũng nhấn mạnh rằng, hiện tại chưa quan sát thấy "bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy hiệu ứng vòng hai có khả năng xuất hiện".

Áp lực lạm phát ngắn hạn vẫn còn, AI có thể giúp hạ lạm phát dài hạn

Lagarde chỉ ra rằng, do khủng hoảng năng lượng, lạm phát của khu vực đồng eurodự kiến sẽ tiếp tục tăng, nhưng hiện tại hầu như không có bằng chứng cho thấy chi phí năng lượng tăng sẽ làm gia tăng áp lực giá rộng hơn trong nền kinh tế.

Lagarde cũng nói: "Trí tuệ nhân tạo có tiềm năng giúp các doanh nghiệp tăng sản lượng, theo thời gian, năng suất cao hơn có thể giảm chi phí. Trong điều kiện các yếu tố khác không đổi, điều này sẽ làm giảm áp lực lạm phát trong dài hạn."

Dữ liệu sẽ được công bố trong tuần này dự kiến sẽ cho thấy tỷ lệ lạm phát tháng 9 của khu vực đồng euro tăng vọt từ 3,2% trong tháng 8 lên 3,7%, vượt xa mục tiêu chính sách 2%. Trong khi đó, kỳ vọng của người tiêu dùng về giá cả trong tương lai lại tăng trở lại trong tháng trước.

Xung đột ở Trung Đông kéo dài, hy vọng về một sự hạ nhiệt ngắn hạn của tình hình ngày càng xa vời, đẩy giá dầu tăng mạnh vào thứ Hai, khiến lo ngại về lạm phát nóng trở lại.

Nhà đầu tư hiện kỳ vọng ECB sẽ tiếp tục tăng tổng cộng gần 100 điểm cơ bản lãi suất tiền gửi trong năm tới, sau hai lần tăng trước đó. Nếu quỹ đạo tăng lãi suất này thành hiện thực, chi phí vay mượn sẽ đạt mức đủ để kìm hãm hoạt động kinh tế đáng kể.

Chính sách tài khóa được đề cập, ECB kêu gọi các biện pháp hỗ trợ cần chuẩn xác và hợp lý

Về mặt chính sách tài khóa, Lagarde lại một lần nữa chỉ trích cách các chính phủ ứng phó với việc giá năng lượng tăng cao.

Bà cho rằng, các biện pháp hỗ trợ tài khóa nên mang tính tạm thời và nhắm đúng vào các cá nhân, doanh nghiệp cần hỗ trợ nhất, nhưng thực tế lại chưa được như vậy.

"Theo quan sát của Ủy ban châu Âu và chính chúng tôi, những biện pháp này chưa chắc là tạm thời, cũng chưa chắc nhắm đúng mục tiêu," Lagarde nói, "Đó là các biện pháp một kích cỡ cho tất cả, không thực sự tập trung vào những đối tượng dễ bị tổn thương và bị ảnh hưởng nhiều nhất."

Phát biểu này tiếp nối mối quan tâm lâu dài của ECB đối với kỷ luật tài khóa, đặc biệt trong bối cảnh việc bán tháo trái phiếu trên thị trường đã khiến một số thành viên khu vực đồng euro có yếu tố tài khóa yếu gặp áp lực.