Lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn dài đạt mức cao nhất trong 19 năm, tại sao những lời lẽ "diều hâu" của Waller lại không thể giành được niềm tin từ thị trường?

Chủ tịch Fed Waller vào thứ Tư tuần trước (29/7) khẳng định mạnh mẽ sẽ kiềm chế lạm phát, nhưng không gửi tín hiệu tăng lãi suất, khiến thị trường trái phiếu Hoa Kỳ bán tháo mạnh, lợi suất trái phiếu Kho bạc kỳ hạn 30 năm vượt ngưỡng 5,2% - mức cao nhất trong 19 năm. Dù Trump cuối tuần đã hủy kế hoạch tấn công Iran, giá dầu giảm mạnh đã giúp xoa dịu nỗi lo lạm phát, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm chỉ giảm nhẹ nhưng vẫn duy trì ở mức cao; lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm ở mức 4,69%, giảm 4,6 điểm cơ bản.

Quan điểm này cũng có thể khiến ông đối mặt với sự lựa chọn khó khăn: là đi ngược mong muốn nới lỏng chính sách tiền tệ của Trump, hay đối đầu với ngày càng nhiều đồng nghiệp tại Fed ủng hộ thắt chặt chính sách.

Điều khiến thị trường lo ngại hơn là Waller ám chỉ có thể điều chỉnh tiêu chí Fed xác định lạm phát đã kiểm soát được—Trong nhiều năm, Fed luôn lấy chỉ số giá PCE tăng 2% so với cùng kỳ làm mục tiêu lạm phát—khiến thị trường nghi ngờ quyết tâm chống lạm phát của Fed.

Bán tháo thị trường là “bỏ phiếu bất tín nhiệm” đối với Fed

Waller một mặt nhấn mạnh cần kiềm chế lạm phát, mặt khác không có hành động thúc đẩy lạm phát quay về ngưỡng mục tiêu 2%, đồng thời ám chỉ tiêu chí có thể điều chỉnh, khiến lợi suất trái phiếu Kho bạc dài hạn tiếp tục leo thang.

Chuyên gia kinh tế trưởng toàn cầu của Citi nhận định: “Bên trong Fed, tình huống này gần như bị xem là thị trường ‘bỏ phiếu bất tín nhiệm’ ý chí và năng lực hạ lạm phát của Fed.”

Ông chỉ ra, Waller đã nêu vấn đề nhưng không đưa ra giải pháp, “chỉ nói ‘Tôi là diều hâu, hãy tin tôi’, nhưng thị trường cần nhiều hơn thế.” Ông cho rằng Waller phải đưa ra lựa chọn trước tháng 9, đặc biệt sau khi lợi suất dài hạn tăng – một “tín hiệu cảnh báo nghiêm trọng”.

Trong khi đó, lợi suất trái phiếu ngắn hạn Mỹ lại giảm, hiện lợi suất trái phiếu 2 năm giảm 4,5 điểm cơ bản, xuống 4,25%. Nhà đầu tư đang giảm đặt cược vào khả năng Fed tăng lãi suất dưới sự lãnh đạo của Waller.

Ba phiếu phản đối của các ủy viên diều hâu tiết lộ bất đồng nội bộ

Thứ Tư tuần trước, trong số 12 ủy viên Fed có 3 người phản đối giữ nguyên lãi suất, đề nghị nâng thêm 25 điểm cơ bản.

Chủ tịch Fed Dallas Logan cảnh báo: “Nếu không có bất kỳ ràng buộc chính sách nào, lạm phát rất có thể sẽ tiếp tục vượt trên mục tiêu.”

Chủ tịch Fed Minneapolis Kashkari nói: “Chọn một loạt điều chỉnh chính sách nhỏ còn tốt hơn ngồi chờ quan sát.” Chủ tịch Fed Cleveland Mester thẳng thắn: “Bây giờ là lúc phải hành động.”

Bên cạnh đó, một số quan chức ủng hộ không hành động như Waller và Cook cũng từng nói, nếu lạm phát không cải thiện, họ cũng có thể ủng hộ tăng lãi suất.

Chuyên gia kinh tế trưởng Mỹ tại SGH Macro Advisors chỉ ra, các thành viên Fed đã “gửi tín hiệu rõ ràng tới Waller rằng nếu lạm phát không giảm rõ rệt vào mùa hè này, họ dự kiến sẽ thúc đẩy tăng lãi suất vào tháng 9”.

Dữ liệu kinh tế trái chiều

Chỉ số giá PCE tháng 6 tăng 3,7% so với cùng kỳ, giảm từ mức 4,1% trong tháng 5; PCE lõi giảm từ 3,4% xuống 3,3%, cho thấy lạm phát đang dịu lại.

Nhưng chi tiêu đầu tư thiết bị doanh nghiệp quý II tăng tới 15,2%, liên tiếp hai quý ghi nhận mức tăng hai con số, cho thấy sức bền của kinh tế vẫn còn.

Sự kết hợp dữ liệu này khiến con đường chính sách của Fed càng thêm phức tạp—lạm phát hạ nhiệt tạo cơ sở duy trì chính sách, nhưng chi tiêu vốn mạnh lại cung cấp luận điểm cho phe diều hâu tăng lãi suất.

“Lựa chọn tháng 9” của Waller

Việc lợi suất trái phiếu dài hạn Mỹ tăng vọt phản ánh nghi ngờ của thị trường về quyết tâm chống lạm phát của Fed; ba phiếu phản đối từ phe diều hâu cho thấy chia rẽ sâu sắc bên trong FOMC, còn áp lực giảm lãi suất từ Trump càng làm chính sách bị thu hẹp. Waller bắt buộc phải quyết định trước cuộc họp tháng 9: Điều chỉnh khung mục tiêu lạm phát để kéo dài thời gian, hay thuận theo ý kiến diều hâu tăng lãi suất nhằm giữ gìn uy tín chống lạm phát.

Đối với thị trường, bất kể chọn hướng nào, Fed đều bước vào một giai đoạn chính sách cực kỳ bất định. Như một cựu chuyên gia kinh tế Fed nói: “Waller đã chỉ ra vấn đề nhưng không đưa ra giải pháp—thị trường cần nhiều hơn thế.”